American Icon บทเรียนการกู้ชีพบริษัทรถยนต์ระดับโลก

By: lew on Wed, 2014-09-24 08:25
Tags: 

หนังสือธุรกิจส่วนมากเป็นเรื่องของการเริ่มต้น ที่บรรยายถึงความท้าทายในการเริ่มต้นธุรกิจ ประสบการณ์ที่ผู้บริหารต้องเรียนรู้ไประหว่างทางที่ธุรกิจโตขึ้นเรื่อยๆ แต่ American Icon เป็นเรื่องราวของการเข้าไปแก้ปัญหาในองค์กรขนาดใหญ่ มีความซับซ้อนสูง การเมืองภายในหยั่งรากไปทั่ว แต่ด้วยความที่บริษัทกำลังประสบปัญหา ทายาทตระกูลฟอร์ด คือ William Clay Ford Jr. เหลนของฟอร์ดผู้ก่อตั้งบริษัทที่ขณะนั้นเป็นซีอีโอก็เรียก Alan Mulally ผู้บริหารจากบริษัทโบอิ้งให้มารับตำแหน่งซีอีโอแทนเขาเพื่อรับภารกิจดึงบริษัทให้กลับมามีกำไร

เนื้อหาในหนังสือแสดงความซับซ้อนของการบริหารบริษัทขนาดใหญ่อย่างฟอร์ดที่มีกลุ่มผลประโยชน์และวาระที่ผู้บริหารแต่ละคนอยากผลักดัน การต่อสู้ให้ฟอร์ดกลับมามีกำไรเริ่มจากการปรับโครงสร้างขนานใหญ่ Mulally นำทรัพย์สินแทบทั้งหมดของบริษัทไปจำนองเพื่อกู้เงินสดถึง 23.6 พันล้านดอลลาร์ พร้อมๆ กับหยุดทางไหลออกของเงินสดของบริษัทให้มากที่สุด รวมถึงการหยุดจ่ายเงินปันผลให้ผู้ถือหุ้น ซึ่งทำให้เขาต้องพึ่ง William Clay Ford Jr. ที่ยังคงตำแหน่งประธานบริษัทเพื่อช่วยจัดการปัญหาในครอบครัวที่ถือหุ้นที่มีสิทธิโหวตเหนือหุ้นทั่วไป

สิ่งที่ Mulally เข้ามาพบในฟอร์ดคือผู้บริหารแต่ละคนมีแนวทางของตัวเอง ผู้บริหารบางคนอยากให้ฟอร์ดเป็นบริษัทถือแบรนด์รถจำนวนมากแทนที่จะเน้นการพัฒนาสินค้าของตัวเอง Mulally เข้ามาเปลี่ยนแนวทางนี้โดยยึดแนวทางว่าฟอร์ดต้องโฟกัสกับแบรนด์ของตัวเองก่อน เขาค่อยๆ เจรจาขายแบรนด์ลูกออกไปเรื่อยๆ นับแต่ จากัวร์, แลนด์โรเวอร์, แอสตัน มาร์ติน, และวอลโว่ ในอีกทางหนึ่งอำนาจการบริหารของฟอร์ดกลับสับสน ผู้บริหารที่มีชื่อตำแหน่งว่าระดับโลกกลับไม่สามารถควบคุมการดำเนินงานในต่างประเทศ หรือบางครั้งในสหรัฐฯ เองได้ การปรับโครงสร้างทำให้ฟอร์ดสามารถสร้างแพลตฟอร์มรถที่ขายได้ทั่วไป และลดระยะเวลาการพัฒนาสินค้าลงไป

เขาบังคับให้ผู้บริการระดับสูงต้องประชุมร่วมกันทุกสัปดาห์ รายงานสภาวะที่พบเจออย่างตรงไปตรงมา รายงานแต่ละครั้งต้องวัดผลได้ มีการประเมิณสภาวะปัจจุบันว่าเป็นไปตามแผนหรือไม่ หรือมีการเปลี่ยนแปลงจากสัปดาห์ก่อนหรือไม่ แนวทางนี้บังคับให้ผู้บริหารที่เคยกุมปัญหาไว้กับตัวเองเปิดให้ทีมงานอื่นๆ เข้ามาช่วยเหลือได้โดยไม่ต้องรอให้สายเกินไป

กระบวนการหนึ่งที่สำคัญในการกู้ชีพฟอร์ดให้กลับมามีกำไรคือการเจรจากับสหภาพแรงงาน สหภาพแรงงานของผู้ผลิตรถขนาดใหญ่ในสหรัฐฯ เป็นภาระทางการเงินสำคัญ ที่บริษัทต้องจ่ายเงินผลประโยชน์ให้กับพนักงานที่เกษียณไปแล้ว โดยสหภาพแรงงาน United Auto Workers ตกลงจะตั้งกองทุนเพื่อจ่ายผลประโยชน์ให้กับสมาชิกด้วยตัวเอง (Voluntary Employee Beneficiary Association - VEBA) ทำให้บริษัทไม่ต้องรับภาระส่วนนี้อีกต่อไป แต่บริษัทต้องจ่ายเงินสมทบให้กับกองทุนเป็นจำนวนมาก ทีมงานบริหารของฟอร์ดต้องเจรจาเพื่อให้สามารถจ่ายเงินสมทบเป็นหุ้นให้มากที่สุดเพื่อรักษาเงินสดไว้ในบริษํท พร้อมๆ กับเจรจาเงื่อนไขการจ้างงานใหม่ เช่น การลดค่าแรง, และเงื่อนไขการย้ายงานว่าพนักงานสามารถปฎิเสธตำแหน่งใหม่ที่บริษัทกำหนดให้ได้เพียงครั้งเดียว

แม้จะรักษาเงินสดในบริษัทอย่างมาก แต่ Mulally ก็ยืนยันว่าต้องลงทุนพัฒนาสินค้าต่อไป ผลของการลงทุนเหล่านี้ ได้เครื่องยนต์ประหยัดน้ำมันอย่าง EcoBoost ที่วางตลาดในปี 2009 หลังช่วงวิกฤติตลาดยนต์ในสหรัฐฯ ตั้งแต่ปี 2008 ที่ราคาน้ำมันพุ่งสูงสุดไปถึง 140 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ทำให้ผู้ผลิตรถยนต์ในสหรัฐฯ ที่เน้นตลาดรถ SUV และรถกระบะขนาดใหญ่ต้องประสบปัญหายอดขายตกอย่างหนัก การลงทุนเริ่มส่งผลตอบแทนหลังจากตลาดฟื้นตัวเพราะฟอร์ดสามารถลงมาเล่นตลาดรถเล็กที่กำลังได้รับความนิยมสูงขึ้นเรื่อยๆ

หนังสือยังเล่าถึงการฝ่าฝันช่วงวิกฤติตลาดรถยนต์สหรัฐฯ ปี 2008 ถึง 2010 ที่ยอดขายตกต่ำอย่างรวดเร็ว ขณะที่ฟอร์ดต้องสู้กับปัญหาการเงินของตัวเอง ก็ต้องเข้าไปประคองซัพพลายเออร์ที่สำคัญไม่ให้ล้มละลาย เพื่อให้สายการผลิตเดินหน้าต่อไปได้ ในช่วงวิกฤตินี้ ฟอร์ดได้รับเงินกู้จากกระทรวงพลังงานสหรัฐฯ เพื่อมาปรับปรุงสายการผลิต 5.9 พันล้านดอลาร์ แต่อีกสองบริษัท GM และ Chrysler ปรับโครงสร้างหนี้ผ่านทางศาลล้มละลายทำให้ภาระหนี้หายไปจำนวนมาก แต่รัฐบาลต้องเข้ามาถือหุ้นในบริษัทใหม่แทน ขณะที่ฟอร์ดสามารผ่านวิกฤติมาได้ด้วยตัวเองและเริ่มจ่ายเงินปันผลในปี 2012 โดยที่ผู้ถือหุ้นเดิมยังคงอยู่ ราคาหุ้นจากช่วงที่ Mulally เข้ามาทำงานที่ต่ำกว่า 10 ดอลลาร์ และตกต่ำหนักที่สุดในช่วงวิกฤติตลาดรถยนต์เหลือเพียง 1 ดอลลาร์กว่าๆ เท่านั้น แต่กลับขึ้นมายืนที่เหนือสิบดอลลาร์ได้หลังผ่านวิกฤติตั้งแต่ปี 2010

หนังสือ American Icon เน้นผลงานจากการบริหารของ Mulally เป็นหลัก การดำเนินเรื่องค่อนข้างสนุก แม้จะดูชื่นชม Mulally จนดูไม่สมจริงไปในหลายส่วน แต่หนังสือเล่มนี้ก็เก็บประสบการณ์การพลิกฟื้นของฟอร์ดไว้ได้เป็นอย่างดี

ที่มาภาพ - Renato Araujo

1 Comment

hisoft's picture

ประเมิณ => ประเมิน
บริษํท => บริษัท
ปฎิเสธ => ปฏิเสธ